Kolbrún Halldórsdóttir, Vinstrihreyfingin - grænt framboð
Smelltu hér til að skoða heimasíðu Kolbrúnar

Kolbrún Halldórsdóttir þingkona býður sig fram í efsta sæti VG Reykjavík.
Prófkjörið fer fram 2. desember.

Nauðganir á Íslandi - Hvað getum við gert?

Þetta var yfirskrift hádegisfundar sem haldinn var í Háskóla Íslands í  gær að frumkvæði Samfélagsins –félags framhaldsnema við félagsvísindadeild HÍ.  Fundurinn var vel skipulagður og mætingin með hreinum ágætum, sérstaklega var ánægjulegt að sjá hversu margir karlar létu sjá sig. Það er mikilvægt að fólk átti sig á mikilvægi þess að bæði kynin taki virkan þátt í þessari umræðu, enda hljótum við að líta svo á að það sé sameiginlegt keppikefli karla og kvenna að útrúma kynbundnu ofbeldi úr samfélaginu.

Sú umræða sem fylgt hefur í kjölfar frétta af nauðgunum síðustu vikurnar er afar vandmeðfarin, en það er nauðsynlegt að hún fari fram. Mikilvægt er að einskorða hana ekki við aukinn fjölda nauðgana í húsasundum og skúmaskotum, þar sem gerandinn eða gerendurnir eru ókunnir fórnarlambinu, því þá gleymast allar nauðganirnar sem framkævæmdar eru í heimahúsum af einhverjum sem fórnarlambið treystir.

Hvers vegna nauðga karlar? spyr Guðrún Margrét Guðmundsdóttir meistaraprófsritgerð sinni frá 2004. Í ritgerðinni setur Guðrún Margrét fram kenningu um að ástæðurnar séu af menningarlegum- og félagslegum toga, sem tengist sögulegu valdamisrétti kynjanna. Nauðganir þrífast þar sem ríkjandi viðhorf ganga út á það að karlar hafi yfirburðir umfram konur og að konum beri að vera undirgefnar körlum. Og nauðganir þrífast þar sem karlar hafa rétt til að neyta kvenna. Nauðganir verða því ekki slitnar úr samhengi við klámiðnaðinn þar sem konur eru meðhöndlaðar sem neysluvörur. Einnig er vert að leiða hugann að þeirri staðreynd að einungis Svíþjóð hefur innleitt lög sem meina körlum að kaupa konur. Það eru því ákveðnar vísbendingar um að konum verði nauðgað þar til þær verða orðnar jafnréttháar körlum í samfélaginu.

Fjölmiðlar þurfa að vera sér meðvitaðir um áhrif fréttaflutnings af nauðgunum og kynferðisofbeldi. Viðtöl við konur sem sætt hafa ofbeldi eru algeng og ef þeim fylgja myndir þá er iðulega sýnd mynd af konu. Það er umhugsunarefni fyrir fjölmiðla hvort ekki væri reynandi að birta í auknum mæli mynd af karli sem táknmynd þess sem beitir ofbeldi fremur en konunni sem verður fyrir því. Það eru jú ofbeldismennirnir sem bera ábyrgðina en ekki fórnarlömbin. Það væri athyglisvert að kanna hverju það myndi breyta í hugum þjóðarinnar ef fjölmiðlar færa fókusinn frá konunum sem eru fórnarlömbin og að körlunum sem beita ofbeldinu? Hverjir eru þessir ofbeldismenn og hvað fóstrar þá hugmynd þeirra að nauðganir séu leyfilegar.

Það er nauðsynlegt fyrir okkur að reyna að forðast að falla í þá gryfju að halda því fram að konur geti gripið til einhverra aðgerða til að hindra að þeim verði nauðgað. Það er ekki fórnarlambið sem ber ábyrgðina.  Flestar nauðganir eru framkvæmdar af einhverjum sem konur treysta, eru úr vinahópnum eða fjölskyldunni. Ef það er alfarið á ábyrgð kvenna að forðast nauðganir þá er einfaldast að leggja það til að þær hætti að hafa samskipti við karlmenn. Öll tilmæli og varúðarráðstafanir sem konur geta gripið til fela í sér skerðingu á því frelsi sem konur eiga tilkall til í menntuðu samfélagi. Konur eiga tilkall til að klæða sig eins og þær helst kjósa, þær eiga tilkall til að fara út að skemmta sér og þær eiga tilkall til að geta gengið um götur borgarinnar þó farið sé að skyggja.

Vinstrihreyfingin – grænt framboð er kvenfrelsisflokkur og vill með kvenfrelsisstefnu sinni aflétta menningarlegu og félagslegu oki kynjamisréttis af samfélaginu. Tillögur okkar um að jafna valdamun kynjanna ná því yfir öll svið, hvort sem er kynbundið ofbeldi, launamisrétti eða annað valdamisræmi. Ábyrgðin er samfélagsleg og hana þarf að vekja innra með okkur öllum, ekki síst körlum.